Wojciech Trąmpczyński
Autor: T. Małachowski   
05.04.2012.

Wojciech Trąmpczyński zalicza się do genialnych twórców Polski

Urodził się w 1860 roku w Dębowie w Wielkopolsce, w rodzinie ziemiańskiej. Wykształcenie prawnicze uzyskał na uczelniach Wrocławia i Berlina. W 1886r. Otwiera w Poznaniu kancelarię adwokacką. Zasiada w Radzie Miejskiej Poznania jako Prezes Koła Poselskiego. Wybrany do Parlamentu Rzeszy 1912r. Pełni funkcję prezesa parlamentarnego Koła Poselskiego. Na przełomie lat 1918/1919 prowadzi z upoważnienia Naczelnej Rady Ludowej rokowania z przedstawicielami rządu niemieckiego w sprawie pokojowego usamodzielnienia się Wielkopolski.

Wojciech Trąmpczyński


Stosunkowo późno wszedł do polityki, gdyż pierwszym celem jego życia było uzyskanie samodzielności finansowej. Nie pozostawił po sobie dzieł politycznych ani prawnych. Zostały tylko fragmenty pamiętników z lat 1914-1918. Był realistą w polityce. Dwukrotnie część ugrupowań prawicowych wysuwało go na stanowisko prezydenta Rzeczypospolitej. Jednak przez 35 lat czynnego życia w polityce właściwie nigdy nie przewodził żadnemu ugrupowaniu politycznemu. Stawiano go na różne stanowiska nie tylko jako człowieka kompromisu, ale doskonałego fachowca. W radzie miejskiej Poznania obdarzono go funkcją przewodniczącego koła polskich radnych, a radni niemieccy i żydowscy powierzyli mu stanowisko przewodniczącego komisji prawnej. W parlamencie i sejmie w Berlinie, kiedy występował, niemieccy posłowie z uwagą słuchali jego przemówień, które były żywe i emocjonalne - pełne porównań i cytatów zaczerpniętych z dzieł literackich. Polscy posłowie wybrali go wiceprzewodniczącym Koła. W dniach powstania wielkopolskiego NRL powierzyła mu najwyższe stanowisko administracyjne w Wielkopolsce - naczelnego prezesa prowincji - stanął na czele Sekretariatu czytaj rządu Ziem Zachodnich. Stanowisko marszałka sejmu i senatu piastował z godnością, zdając sobie sprawę, iż przypadło mu pełnić rolę drugiej osoby w Odrodzonej Rzeczypospolitej. Na zakończenie pragnę przytoczyć opinie o Trąmpczyńskim, wyrażoną przez wybitnego pisarza politycznego Stanisława Mackiewicza, nieskorego do pochopnych pochwał, a wywodzącego się z obozu piłsudczykowskiego. Pisał on: Trąmpczyński byl jednym z niewielu poznańczyków, który w życiu wskrzeszonego państwa odegral rolę pierwszoplanową. Okazał się przede wszystkim znakomitym przewodniczącym. Zredukował co prawda znaczenie interpelacji poselskich, zadowalając się pisemnymi na nie odpowiedziami rządu, ale gdyby postąpił inaczej, prace sejmu nie ruszylyby z miejsca, zahamowane interpelacjami. Walcząc z Piłsudskim, umial tej walce nadać charakter ściśle praworządny, nie dopuścił zejścia z drogi prawa i obyczajów konstytucyjnych. Należy się mu tytul akuszera prawnego porządku w Polsce. Gdyby nie ten akuszer, sejm wyszedlby zapewne nieraz z ryzów legalności. Polska opinia publiczna oceniła zasługi marszałka Trąmpczyńskiego i stal się on w kraju bardzo popularny. Mackiewicz pisał, iż także po zamachu majowym Trąmpczyński poświęcał się walce o obronę legalności. Jego wystąpienia dotyczyły zawsze resortu sprawiedliwości, wytykał akty niezgodne z prawem. Ale i w stosunku do ludzi swego obozu był surowym. Ugodę endeków z ludowcami, dotyczącą przeprowadzenia reformy rolnej, wyraźnie i głośno potępił, a w czasie jednego ze swych wystąpień już w pomajowym sejmie oświadczył, że nigdy nie uczestniczył w żadnym z nabożeństw za duszę Eligiusza Niewiadomskiego.

14 lutego 1919 roku, zostaje wybrany większością głosów. W. Trąpczyński organizuje od podstaw Kancelarię Sejmową. Przewodniczy Obywatelskiemu Komitetowi Obrony Państwa podczas wojny z Rosją radziecką 1920r.. Z racji swoich uprawnień konstytucyjnych (konstytucja marcowa 1921r.) pełni rolę rozjemcy pomiędzy Naczelnikiem Państwa a Sejmem przy tworzeniu kolejnych rządów. W dniu 1 grudnia 1922r. zostaje wybrany na Marszałka Senatu I kadencji (1922 - 1927). Pomimo krytycznego stosunku do przewrotu majowego 1926r. Marszałek Senatu pełni rolę mediatora pomiędzy Wielkopolską gotową zbrojnie przywrócić prawa obalonego legalnego rządu, a piłsudczykowskim gabinetem K. Bartla.

Całym swym długim życiem Trąmpczyński godnie reprezentował Wielkopolskę i w miarę swych sił z pełnym poświeceniem wypełniał obowiązki na stanowiskach, jakimi obdarzyła go Rzeczpospolita

Prof. Zygmunt Kaczmarek

Gdyby Wielkopolanie jako pierwsi nie zbudowali nowoczesnego Państwa Zachodniego, nie było by wzoru jak ta Polska miałaby wyglądać. Konstytucja Marcowa to nasze dzieło, dziś wielu ją krytykuje, ale była ona wzorem dla Europy. A samorząd w gminach, powiatach i województwach, oraz samorząd gospodarczy, był na owe czasy cudem. Ta konstytucja wprowadziła w Polsce demokrację. A Śląsk dostał autonomię, czyli 50 procent dochodów zostawało na Śląsku. Dlatego dziś Ślązacy wspominają ten wspaniały okres rozwoju. A co mamy dziś? W konstytucji jest tylko samorząd w gminie. Nie ma w powiecie i województwie. Dziś każdy cymbał chce likwidacji powiatów - Dorn, Palikot. Ale wtedy w przedwojennej Polsce Marszałkiem Sejmu był Wojciech Trąpczyński. Nawet, gdy Piłsudski zmienił konstytucję, to zapisów o samorządzie terytorialnym nie zmieniono. Dlatego nasz Ruch Regionalny Wielkopolan, dąży do tego, żeby powstało 16 regionów i 60 procent podatków z (Akcyzy, Vat-u, Pit-u, Cit-u) zostawało w regionach. A ilość gmin i powiatów region ustala sam. Natomiast rząd centralny dostaje 40 procent dochodów od regionów. W Polsce żyjemy z tego , co wypracujemy, nie wolno nigdy przekroczyć budżetu. Ale, takiej Polski nie chce Warszawa, bo ona jako jedyna żyje kosztem całej Polski.
T. Małachowski
 
Parse error: syntax error, unexpected T_LNUMBER in /components/com_sef/cache/shCacheContent.php on line 11826